چگونه پایان‌نامه، مقاله یا کتاب بنویسیم؟

چگونه پایان‌نامه، مقاله یا کتاب بنویسیم؟<strong>

یکی از چالش‌های دانشجویان پس از اتمام تحلیل‌ها و نتایج، نحوه‌ی نگارش پایان‌نامه است. البته این مورد در نگارش مقالات علمی و کتاب هم برای نویسندگان رخ می‌دهد. در این مقاله سعی شده مطالبی در زمینه‌ی نحوه‌ی نگارش پایان‌نامه، مقاله علمی و کتاب بیان شود تا بتوان با روندی راحت‌تر این مسیر را طی نمود.

اغلب دانشجویان سعی می‌کنند از مقدمه و فصل اول شروع به نگارش پایان‌نامه یا مقاله کنند در حالی که این مورد اشتباهی بزرگ محسوب می‌شود زیرا مقدمه و فصل اول جزو آخرین مطالبی هستند که باید نوشته شوند. حال این سوال پیش می‌آید که «از کجا باید شروع کنیم؟».

پیشنهاد می‌شود در نگارش پایان‌نامه از راحت ترین و قابل درک‌ترین بخشی که در حین کار داشتید شروع به نوشتن کنید. اغلب توصیه می‌شود که شما از فصل ۳ یا ۴ آغاز کنید یعنی از بخشی که بیشترین درگیری را با آن داشتید و در جریان ریز جزئیات آن هستید. یک پایان‌نامه‌ در زمینه‌ی «ارزیابی رفتار لرزه‌ای یک ساختمان در برابر زلزله» را در نظر بگیرید، این پایان‌نامه می‌تواند شامل فصل‌های زیر باشد:
۱٫ مقدمه
۲٫ مبانی تئوری
۳٫ مدل‌سازی عددی
۴٫ شبیه‌سازی آزمایشگاهی
۵٫ نتایج
۶٫ جمع‌بندی
بهترین حالت برای شروع نگارشِ متن، نوشتن از فصل ۳ و ۴ است که در آن دقیقاً می‌دانید چه کارهایی کرده‌اید و حال قصد دارید آن چه که در ذهن دارید را به روی کاغذ یا فایل word خود بیاورید. فقط کافیست آنچه در ذهن دارید را روی کاغذ پیاده کنید. نگران پراکندگی و ناپیوستگی مطالب هم نباشید زیرا به مرور می‌توانید مطالب را جابجا کنید و به نتیجه‌ی موردنظر خود برسید. فقط باید شروع کنید حتی از چند خط. وقتی شروع کردید آنگاه خواهید دید که مطالب پشت سر هم به ذهن شما می‌آید همانطور که من، حین نگارش متن فعلی این کار را انجام داده‌ام.
پس از اینکه قدم اول را برداشتید و روند مدل‌سازی، تحلیل و یا شبیه‌سازی (یا آزمایش) خود را تا حد خوبی تکمیل کردید می‌توانید بروید سراغ فصل‌های ۲ یا ۵، این مورد هم کاملاً به شما وابسته است، اینکه نوشتن مطالب کدام فصل برایتان راحت‌تر است.

اگر نمی‌دانید که در فصل ۲ یا ۵ دقیقاً چه بنویسید اصلا نگران نباشید در ادامه توضیحاتی ارائه می‌شود که به نظرم تا حد قابل قبولی کارتان را راه می‌اندازد.

در فصل ۲ به مطالبی که پایه‌های تئوری و اصلی در انجام تحلیل‌هاست مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این فصل بیشتر روی مطالبی مانور دهید که مربوط به تحقیقات، مقالات، کتب و پایان‌نامه‌های دیگران است. کافیست با نگاه خودتان و برداشتی که از مطالب دیگران داشتید را بیان کنید. همچنین میتوانید بنویسید که دلیل استفاده از این مطالب در پژوهش شما چه بوده است؟

قبل از شرح نحوه‌ی نگارش فصل ۵ بهتر است نکته‌ی زیر به طور مختصر بیان شود تا در صورتیکه دقیقا نمی‌دانید تفاوت فصل ۴ و ۵ چیست به آن واقف شوید. در فصل ۴ معمولا نتایج (Result) بیان می‌شود، یعنی خروجی‌های حاصل از تحقیق شما که این خروجی‌ها مستقیما ارائه می‌شود و شما فقط آنها را ارائه می‌کنید. این نتایج (Result) می‌تواند به صورت جدولی از اعداد یا نمودار و یا جدولی از پاسخ پرسش‌نامه باشد. اما در فصل ۵ هنر شما به عنوان یک پژوهش‌گر نمایان می‌شود. در فصل ۵ شما می‌توانید از مجموعه‌ای از اعداد و نمودارهایی که در فصل ۴ ارائه شد نتایجی را استخراج کنید و به این نتایج مفهوم بدهید. به این عمل نتیجه‌گیری یا Conclusion گفته می‌شود که بسیاری این دو مورد را با هم اشتباه می‌گیرند.

پس از نگارش فصول ۲ تا ۵ تنها فصلی که می‌ماند فصل اول یا مقدمه است که با توجه به نوع و حجم پژوهش نوشته می‌شود. قانون دقیقی در مورد حجم این فصل وجود ندارد ولی به طور متوسط این فصل در حدود ۱۵ تا ۲۰ صفحه گنجانده می‌شود و به طور کلی روند انجام پژوهش را توضیح می‌دهد. در فصل اول می‌توان به مواردی همچون هدف از انجام پژوهش، علت انتخاب موضوع، روند تحلیلی مورد نظر، روش تحلیل، روش مدل‌سازی و نتایج مورد نظر به طور خلاصه پرداخت. بنابراین براساس مطالبی که قبل از نگارش فصل اول نوشته شدند، نویسنده کاملاً می‌داند که می‌خواهد چه بگوید؟ از کجا شروع کند و متن را در کجا به اتمام برساند.
اگر هدف شما تا اینجای کار آموزش نحوهی نگارش کتاب بود به طور خلاصه سعی شد به این موضوع پرداخته شود. اما اگر برای نگارش پایان‌نامه و یا مقاله‌ی علمی این مطلب را مطالعه کردید شما را به مطالعه‌ی پاراگراف بعدی(انتهایی) دعوت می‌کنم.

آخرین گام برای نگارش پایان‌نامه یا مقاله، نوشتن چکیده است. در چکیده، کل موضوع پژوهش، از ابتدا تا انتها به طور خلاصه بیان می‌شود تا خواننده با خواندن این بخش با کلیت کار شما آشنا شود. به طور معمول در مقالات علمی چکیده‌ها باید در قالب ۱۵۰ تا ۲۵۰ کلمه باشد و در پایان‌نامه‌ها هم بخش چکیده نهایتاً در حد یک صفحه‌ی A4 گنجانده می‌شوند.
امیدوارم که این مقاله مورد رضایت‌تان واقع شده باشد.

مقاله های مرتبط :

دیدگاه خود را بیان کنید :

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *